علت ایجاد اندومتریوز

علت ایجاد اندومتریوز

چرا اندومتریوز ایجاد می شود؟ اندومتریوز یک بیماری است که در آن بافت مشابه بافت داخلی رحم در قسمت های خارجی رحم شروع به رشد می کند. از مهمترین دلایل ایجاد اندومتریوز می توان به نظریه بازگشت خون قاعدگی اشاره کرد. اگر خون قاعدگی به جای خارج شدن از بدن به سمت عقب در لوله […]

چرا اندومتریوز ایجاد می شود؟

اندومتریوز یک بیماری است که در آن بافت مشابه بافت داخلی رحم در قسمت های خارجی رحم شروع به رشد می کند.

از مهمترین دلایل ایجاد اندومتریوز می توان به نظریه بازگشت خون قاعدگی اشاره کرد.

اگر خون قاعدگی به جای خارج شدن از بدن به سمت عقب در لوله های فالوپ بازگردد و در حفره شکمی جریان پیدا کند باعث رشد بافت آندومتر می‌شود.

ممکن است طبق نظریه انتقال سلولی، سلول های آندومتر از طریق سیستم لنفاوی یا عروقی به دیگر نواحی بدن منتقل شده و در جایگاهی جدید شروع به رشد کنند.

یکی از نظریه های مرتبط با ایجاد آندومتریوز نقص ایمنی است.

محققان بر این باورند که اگر نقصی در سیستم ایمنی بدن وجود داشته باشد ممکن است بدن نتواند بافت های غیرطبیعی را شناسایی کند.

در نتیجه اگر بافت اندومتر در جای نامناسب قرار بگیرد و رشد کند پیشگیری از اندومتریوز بسیار سخت خواهد بود و احتمالا اندومتریوز شکل خواهد گرفت.

در مورد دلایل ایجاد اندومتریوز می توان به عوامل محیطی و ژنتیکی نیز اشاره کرد.

برخی از تحقیقات نشان می دهد که تاریخچه خانوادگی افراد می تواند شانس ابتلا به اندومتریوز را افزایش دهد.

زمانی که بر اثر عوامل محیطی مثل مواجهه با مواد شیمیایی و سموم و محیطی ضعف شدید در بدن ایجاد می‌شود شانس ابتلا به اندومتریوز نیز بیشتر خواهد شد.

پژوهش ها نشان می دهد که در مورد ایجاد اندومتریوز نمی توان از عوامل هورمونی چشم پوشی کرد.

زمانی که مقدار هورمون استروژن در بدن تغییر می کند و از حالت پایدار خارج می‌شود احتمال ایجاد بیماری های رحمی از جمله اندومتریوز افزایش خواهد یافت.

عوامل ابتلا به اندومتریوز

عوامل ابتلا به اندومتریوز
عوامل ابتلا به اندومتریوز

از عوامل موثر بر ابتلا به اندومتریوز می توان به تاریخچه خانوادگی اشاره کرد.

اگر در خانواده افراد نزدیک مثل مادر یا خواهر به اندومتریوز مبتلا باشند احتمال ابتلا به این بیماری نیز در افراد دیگر افزایش پیدا می کند.

آمارها نشان می دهد که اندومتریوز با سن افراد رابطه مستقیم دارد.

معمولاً این بیماری در سنین باروری اتفاق می افتد و از زمانی که قاعدگی شروع می‌شود و تا حدوداً ۴۹ سالگی زمانی است که احتمال ایجاد اندومتریوز در حداکثر قرار می گیرد.

از عوامل خطر ابتلا به اندومتریوز باید به تغییرات و عدم تعادل هورمونی اشاره کرد.

اگر سطح استروژن در بدن بالاتر از حد طبیعی باشد یا بانوان دوره قاعدگی طولانی تری داشته باشند خطر ابتلا به اندومتریوز نیز بیشتر خواهد شد.

ضعف سیستم ایمنی بدن باعث می‌شود تا فرد در معرض ابتلا به آندومتریوز قرار بگیرد.

زیرا سیستم ایمنی توانایی شناسایی بافت های غیرطبیعی را نداشته و از بین نرفتن آنها باعث شکل گیری آندومتریوز خواهد شد.

مطالعات نشان می دهد که اگر بانوان رژیم غذایی پرچرب و کم فیبر داشته باشند خطر اندومتریوز برای آنها بیش از دیگران است.

البته مطالعات نشان می دهد که نژاد افراد بر این بیماری ها نیز تاثیرگذار است.

به عنوان مثال زنان آفریقایی و کسانی که دارای پوست تیره هستند بیش از افراد دیگر در معرض ابتلا به اندومتریوز خواهند بود.

نقش ژنتیک در ایجاد اندومتریوز

زمانی که افراد به اندومتریوز مبتلا می‌شوند ابتدا به دنبال علت آسیب و سپس به دنبال درمان اندومتریوز هستند.

با توجه به تحقیقاتی که در مورد این بیماری انجام شد پژوهشگران به عوامل ژنتیکی نیز برخورده و تحقیقاتی را در این زمینه انجام داده اند.

آمارها نشان می دهد که ژنتیک نقش مهمی بر بیماری اندومتریوز دارد.

زمانی که تاریخچه پزشکی بیماران بررسی می‌شود سابقه اندومتریوز در یکی از خویشاوندان نزدیک دیده می‌شود.

به همین دلیل می توان گفت که بیماری اندومتریوز می تواند وراثتی باشد.

مطالعات ژنومی از جمله تکنیک هایی است که محققان را در شناسایی تعدادی از ژن ها و تغییرات ژنتیکی راهنمایی می کند.

برخی از این ژن ها به عملکرد سیستم ایمنی، التهاب یا تنظیم هورمون‌ها مرتبط می‌شوند.

در نتیجه اگر تغییراتی در این فرایند اتفاق بیفتد شانس ابتلا به اندومتریوز را بیشتر خواهد کرد.

نقش هورمون ها در ابتلا به اندومتریوز را نادیده نگیرید.

زمانی که سطح استروژن تغییر می کند و برای مدت طولانی استروژن در حدی بالا قرار می گیرد ممکن است فرد به اندومتریوز مبتلا شود.

برخی از تغییرات ژنتیکی می توانند منجر به افزایش هورمون ها یا تغییر در متابولیسم آنها شود.

برخی از انواع ژن ها در بدن بانوان در فرایندهای التهابی و پاسخ ایمنی نقش مهمی دارند.

زمانی که نقص در سیستم ایمنی اتفاق می افتد و این ژن ها عملکرد طبیعی نداشته باشند نمی توانند بافت های غیرطبیعی را شناسایی کنند.

در نتیجه اندومتر در جای نامناسب رشد می کند و این بیماری شکل می گیرد.

تاثیر عوامل محیطی بر اندومتریوز

در مورد ایجاد بیماری اندومتریوز نباید از تاثیر عوامل محیطی غافل شد، مواجهه با مواد شیمیایی سمی و قرار گرفتن در محیط های آلوده خطر ابتلا به اندومتریوز را افزایش می دهد.

اگر بانوان در معرض موادی مانند بیسفنول، دیوکسین ها و فتالات ها قرار بگیرند می تواند باعث اختلالات هورمونی شدید شده و بر عملکرد سیستم ایمنی تاثیر می‌گذارد.

این تغییرات مخرب شرایط را برای ایجاد اندومتریوز فراهم می کند.

آلودگی هوا یکی دیگر از عوامل محیطی موثر بر بیماری های رحمی است.

زمانی که بانوان برای مدت طولانی در معرض آلودگی ناشی از ترافیک و منابع صنعتی قرار می گیرند ممکن است به بیماری های التهابی و اختلالات ایمنی مبتلا شوند که شانس بروز اندومتریوز را دوچندان می کند.

زمانی که صحبت از تاثیر عوامل محیطی بر اندومتریوز می‌شود می توان به زندگی مدرن و اشتباهات رایج آن نیز اشاره کرد.

اگر افراد تحرک کافی نداشته باشند و به طور مرتب از سیگار استفاده کنند و یا به دلیل بیماری های مختلف داروهای هورمونی برای آنها تجویز شود خطر ابتلا به اندومتریوز نیز بیشتر خواهد شد.

اگر در معرض انواع عفونت ها قرار دارید به ویژه عفونت های لگنی شانس التهاب و آسیب بافتی نیز بیشتر خواهد شد و می تواند در صورت توسعه به اندومتریوز تبدیل شود.

ارتباط سیستم ایمنی و اندومتریوز

ارتباط سیستم ایمنی و اندومتریوز
ارتباط سیستم ایمنی و اندومتریوز

همانطور که می دانید یکی از مهمترین دلایل اندومتریوز در زنان نقص و عدم توانایی سیستم ایمنی برای شناسایی عوامل بیگانه است.

به نوعی که می توان گفت ارتباطی مستقیم بین سیستم ایمنی و اندومتریوز وجود دارد.

اگر سیستم ایمنی قادر به شناسایی بافت های غیرطبیعی نباشد و نتواند بافت اندومتر را خارج از رحم تشخیص دهد این بافت در جایگاه نامناسب به آسانی رشد کرده و به بیماری تبدیل می‌شود.

اندومتریوز معمولاً با التهابات شدید همراه است.

زنان مبتلا به اندومتریوز سطح بالایی از سیتوکین ها و مولکول های التهابی در نواحی اطراف آسیب دیده دارند.

این التهاب می تواند به بافت ها آسیب جدی وارد کرده و با درد زیاد همراه است و نقش مهمی در پیشرفت بیماری دارد.

نقش هورمون ها در ایجاد و پیشرفت اندومتریوز

یکی از مهمترین دلایل ایجاد اندومتریوز هورمون ها هستند که اگر تعادل در میزان آنها بر هم بخورد می تواند نقش بسیار مهمی در ایجاد بیماری‌های رحمی داشته باشد.

استروژن یک هورمون زنانه مهم است که نیاز است مقدار آن و تعادل در میزان این هورمون به طور مرتب ارزیابی شود.

استروژن به هورمونی گفته می‌شود که مسئول تحریک رشد و فعالیت بافت آندومتر رحم است.

سلول های اندومتر اگر خارج از رحم رشد کنند به استروژن حساس هستند و این هورمون می تواند رشد و تداوم آنها را بیشتر کند.

افزایش ترشح استروژن شانس ایجاد اندومتریوز را چندین برابر می کند.

این هورمون می تواند بافت اندومتر را در هر جایی که قرار می گیرد تقویت کند.

پروژستین ها هورمون های دیگری هستند که در سیکل قاعدگی نقش دارند، اندومتر به رشد خود ادامه داده و پروژستین ها نمی توانند رشد آنها را متوقف کنند‌.

به همین دلیل است به تعادل رسیدن هورمون پروژستین در بیماران مبتلا به اندومتریوز بسیار مهم است.

تصویر دکتر عاطفه گرگین

دکتر عاطفه گرگین

دکتر عاطفه گرگین کرجی جراح و متخصص زنان و زایمان است. دوره پزشکی عمومی را در دانشگاه علوم پزشکی کرمانشاه و دوره تخصص را در دانشگاه علوم پزشکی ایران و دوره های فلوشیپ لاپاراسکوپی پیشرفته و هیستروسکوپی....

4 پاسخ

    1. سلام وقت بخیر، آویشن می‌تواند در کاهش درد اندومتریوز تاثیر داشته‌باشد. هر چند داروهای گیاهی بهتری هم وجود دارند که در این مطلب به آنها اشاره کردیم.

  1. آیا آندومتریوز در دخترخانم‌هایی که ازدواج نکرده‌اند هم می‌تواند به وجود آید؟

    1. سلام وقت بخیر، بله بعد از سن بلوغ این بیماری در دخترخانم‌ها یا خانم‌ها می‌تواند رخ دهد.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *